Table of Contents
नागपूर संत्रा व मोसंबी फळझाडांची लागवड
![]() |
नागपूर संत्रा व मोसंबी फळझाडांची लागवड |
जमीन :
लागवडीचा हंगाम :
जाती :
मोसंबी: न्यूसेलर, नगर .
खूंट : जंबेरी किंवा रंगपूर खुंटावरील कलमे निवडावी .
पाणी पुरवठा : दहा वर्षे व त्यावरील वयाच्या झाडांना दरवर्षी पाण्याच्या २८ ते ३० पाळ्या लागतात . दुहेरी आळे पद्धतीने पाणी द्यावे . पाणी टंचाईत ४ दांड पद्धत वापरावी , शक्य असेल तर ठिबक सिंचनाचा अवलंब करावा .
वळण व छाटणी : लहान वयाच्या झाडांना एक खोड पद्धतीने वाढवावे व त्यानुसार वळण द्यावे . मोठ्या झाडावरील सल दरवर्षी फळ उतरल्यावर काढावी . पानसोट नेहमी काढावेत . सल काढल्यावर कापलेल्या भागावर बोडौंमलम लावावा .
आंतरपिके : सुरूवातीचे ३-४ वर्षे ( फळधारणा होण्यापूर्वी ) आंतर पीक घ्यावे . पहिले वर्षी ठेगणी , कमी कालावधीची भाजीपाला , हिरवळीची वा कडधान्याची पिके घ्यावीत . पुढे हिरवळीचे पीक घ्यावे . निंदण किंवा योग्य तणनाशक वापरून आळे स्वच्छ ठेवावेत . कपाशीचे आंतर पीक घेऊ नये .
बहार धरणे : बहार धरण्यासाठी मृग / आंबिया फुलोरापूर्वी जमिनीच्या मगदुराप्रमाणे झाडाचे वय व ताकद पाहून ताण द्यावा . मृग – मध्यम प्रकारच्या जमिनीत संत्र्याच्या झाडाना ५० दिवसाचा ताण द्यावा .
फळगळ : आंबिया बहारातील फळांची गळ ऑगष्ट ते ऑक्टोबर या काळात होते . ती कमी करण्यासाठी या काळात प्रत्येक महिन्यात २-४ डी किंवा एन.ए.ए .१० पी.पी.एम. ( १० मिलीग्रॅम संजीवक प्रति लिटर पाणी ) अधिक युरिया १ टक्का ( १० म युरिया पति लिटर पाणी ) या तीव्रतेच्या संजीवकाचा फवारा द्यावा . फळधारणा होण्याच्या कालावधीत बागेची खोल मशागत करू नये .
खोडाला मलम लावणे : जून व ऑक्टोबरमध्ये झाडाला १ मीटर उंचीपर्यंत बोडौंमलम ( १ : १ : १० ) लावावा .
हंगाम :
मृग बहार :: फुलोरा : जून – जुलै व काढणी : फेब्रुवारी – मार्च . उन्हाळ्यातील फळगळ कमी करण्याकरिता बागेत आच्छादन करावे .
उत्पादन : ५ ते ८ वर्षे , संत्रा -१५० ते ४०० फळे , मोसंबी ते ३०० फळे प्रति झाड . ९ वर्षे व पुढे , संत्रा ५०० ते ८०० फळे , मोसंबी – ४०० ते ६०० फळे प्रति झाड ,
आर्थिक आयुष्य : १८ ते २५ वर्षे .
संत्र्याच्या जुन्या बागांचे पुनर्जीवन